Nhà thầu chính và nhà thầu phụ là gì?

Trong một dự án xây dựng có thể có nhiều doanh nghiệp và đội thi công cùng tham gia. Tuy nhiên, vai trò và phạm vi trách nhiệm của từng đơn vị không giống nhau.

Hai khái niệm thường gặp nhất là nhà thầu chính và nhà thầu phụ.

Nhà thầu chính thường là đơn vị ký hợp đồng trực tiếp với chủ đầu tư để thực hiện một phần hoặc toàn bộ phạm vi công việc của dự án.

Nhà thầu phụ là đơn vị được nhà thầu chính hoặc tổng thầu thuê để thực hiện một hạng mục chuyên môn cụ thể trong phạm vi dự án.

Nhà thầu chính là gì?

Nhà thầu chính là đơn vị trực tiếp ký hợp đồng với chủ đầu tư và chịu trách nhiệm thực hiện phạm vi công việc đã thỏa thuận.

Tùy từng dự án, nhà thầu chính có thể đảm nhận:

  • Thi công phần xây dựng.

  • Kết cấu.

  • Hoàn thiện.

  • Cơ điện MEP.

  • Kết cấu thép.

  • Hạ tầng.

  • Nội thất.

  • Một hoặc nhiều hạng mục chuyên ngành khác.

Nhà thầu chính có thể tự thực hiện toàn bộ công việc hoặc thuê các nhà thầu phụ để triển khai những hạng mục chuyên môn.

Nhà thầu phụ là gì?

Nhà thầu phụ là đơn vị thực hiện một phần công việc của dự án theo hợp đồng với nhà thầu chính hoặc tổng thầu.

Nhà thầu phụ thường tập trung vào một lĩnh vực chuyên môn cụ thể như:

  • Điện.

  • Cấp thoát nước.

  • Điều hòa và thông gió.

  • Phòng cháy chữa cháy.

  • Kết cấu thép.

  • Chống thấm.

  • Nhôm kính.

  • Sơn.

  • Trần và vách.

  • Nội thất.

  • Cảnh quan.

Việc sử dụng nhà thầu phụ giúp nhà thầu chính huy động các đơn vị có chuyên môn sâu cho từng hạng mục mà không cần trực tiếp sở hữu toàn bộ nguồn lực.

Điểm khác nhau giữa nhà thầu chính và nhà thầu phụ

Sự khác nhau lớn nhất nằm ở quan hệ hợp đồng, phạm vi trách nhiệm và vai trò trong dự án.

Quan hệ với chủ đầu tư

Nhà thầu chính thường ký hợp đồng trực tiếp với chủ đầu tư.

Trong khi đó, nhà thầu phụ thường ký hợp đồng với nhà thầu chính hoặc tổng thầu để thực hiện một phần công việc.

Phạm vi công việc

Nhà thầu chính thường đảm nhận một phạm vi lớn hoặc một gói thầu hoàn chỉnh.

Nhà thầu phụ thường chỉ tập trung vào một hạng mục hoặc chuyên ngành cụ thể.

Trách nhiệm quản lý

Nhà thầu chính có trách nhiệm tổ chức, quản lý và điều phối phạm vi công việc mình đảm nhận.

Nhà thầu phụ chủ yếu chịu trách nhiệm đối với phần việc được giao.

Khả năng thuê đơn vị khác

Nhà thầu chính có thể lựa chọn các nhà thầu phụ để triển khai những hạng mục chuyên môn khi phù hợp với yêu cầu của dự án và hợp đồng.

Ví dụ về nhà thầu chính và nhà thầu phụ

Một chủ đầu tư xây dựng nhà máy ký hợp đồng với Công ty A để thực hiện toàn bộ phần xây dựng.

Trong trường hợp này, Công ty A là nhà thầu chính.

Sau đó, Công ty A thuê:

  • Công ty B thi công hệ thống điện.

  • Công ty C thi công điều hòa và thông gió.

  • Công ty D thi công PCCC.

  • Công ty E thi công nhôm kính.

Các công ty B, C, D và E là nhà thầu phụ trong phạm vi những công việc được giao.

Nhà thầu chính sẽ phối hợp các đơn vị này để bảo đảm công việc được triển khai phù hợp với tiến độ chung của dự án.

Vì sao dự án cần nhà thầu phụ?

Một công trình có thể bao gồm hàng chục chuyên ngành khác nhau.

Không phải nhà thầu chính nào cũng có đội ngũ trực tiếp thực hiện toàn bộ các hạng mục.

Việc thuê nhà thầu phụ mang lại một số lợi ích như:

  • Sử dụng đơn vị có chuyên môn sâu.

  • Bổ sung nhân lực khi cần.

  • Tăng khả năng triển khai nhiều hạng mục cùng lúc.

  • Linh hoạt về thiết bị và nguồn lực.

  • Giúp nhà thầu chính tập trung vào quản lý tổng thể.

Đặc biệt với những dự án lớn, hệ thống nhà thầu phụ thường đóng vai trò quan trọng trong quá trình triển khai thực tế.

Nhà thầu chính quản lý nhà thầu phụ như thế nào?

Khi sử dụng nhà thầu phụ, nhà thầu chính cần tổ chức việc phối hợp giữa các đơn vị để tránh xung đột tại công trường.

Một số nội dung thường cần quản lý gồm:

  • Phạm vi công việc.

  • Tiến độ thi công.

  • Nhân lực.

  • Vật tư.

  • Thiết bị.

  • Chất lượng.

  • An toàn.

  • Nghiệm thu.

  • Hồ sơ kỹ thuật.

  • Phối hợp giữa các hạng mục.

Ví dụ, đường ống điều hòa, hệ thống điện, trần và hệ thống PCCC có thể cùng nằm trong một khu vực. Nếu các nhà thầu phụ không phối hợp tốt, công việc có thể bị chồng chéo hoặc phải thi công lại.

Nhà thầu phụ có làm việc trực tiếp với chủ đầu tư không?

Trong quá trình thi công, nhà thầu phụ có thể cần trao đổi hoặc phối hợp với chủ đầu tư, tư vấn giám sát hoặc các đơn vị liên quan.

Tuy nhiên, quan hệ trách nhiệm và phạm vi làm việc phụ thuộc vào cơ cấu hợp đồng của từng dự án.

Trong mô hình phổ biến, nhà thầu chính vẫn là đầu mối quản lý phần việc mà mình đã ký kết với chủ đầu tư.

Nhà thầu phụ thực hiện công việc theo phạm vi được giao và phối hợp thông qua hệ thống quản lý của dự án.

Nhà thầu chính có thể có nhiều nhà thầu phụ không?

Có.

Một nhà thầu chính có thể sử dụng nhiều nhà thầu phụ khác nhau cho các chuyên ngành riêng biệt.

Ví dụ, một công trình có thể đồng thời có:

  • Nhà thầu phụ điện.

  • Nhà thầu phụ nước.

  • Nhà thầu phụ điều hòa.

  • Nhà thầu phụ PCCC.

  • Nhà thầu phụ kết cấu thép.

  • Nhà thầu phụ nhôm kính.

  • Nhà thầu phụ nội thất.

  • Nhà thầu phụ cảnh quan.

Số lượng nhà thầu phụ phụ thuộc vào quy mô, mức độ phức tạp và cách tổ chức của dự án.

Nhà thầu chính khác tổng thầu như thế nào?

Nhà thầu chính và tổng thầu đều có thể ký hợp đồng trực tiếp với chủ đầu tư nhưng phạm vi công việc thường khác nhau.

Nhà thầu chính có thể chỉ đảm nhận một gói công việc cụ thể.

Ví dụ:

  • Nhà thầu chính phần xây dựng.

  • Nhà thầu chính MEP.

  • Nhà thầu chính kết cấu thép.

Trong khi đó, tổng thầu thường có phạm vi rộng hơn và chịu trách nhiệm điều phối nhiều nhóm công việc trong cùng một dự án.

Một dự án lớn có thể có một tổng thầu quản lý nhiều nhà thầu chính hoặc nhà thầu phụ tùy theo mô hình tổ chức.

Chủ đầu tư có nên quan tâm đến nhà thầu phụ?

Có.

Ngay cả khi chủ đầu tư chỉ ký hợp đồng với nhà thầu chính, năng lực của các nhà thầu phụ vẫn có thể ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng công trình.

Đối với những hạng mục quan trọng, chủ đầu tư nên quan tâm đến:

  • Kinh nghiệm của nhà thầu phụ.

  • Các công trình đã thực hiện.

  • Đội ngũ kỹ thuật.

  • Năng lực thiết bị.

  • Khả năng đáp ứng tiến độ.

  • Chất lượng thi công.

Đặc biệt với các hạng mục chuyên môn cao, việc lựa chọn đúng nhà thầu phụ có thể ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả vận hành sau khi công trình hoàn thành.

Tiêu chí lựa chọn nhà thầu phụ

Đối với nhà thầu chính, lựa chọn nhà thầu phụ phù hợp là một phần quan trọng trong quản lý dự án.

Một số tiêu chí nên xem xét gồm:

Chuyên môn

Nhà thầu phụ cần có kinh nghiệm phù hợp với hạng mục được giao.

Kinh nghiệm thực tế

Nên ưu tiên đơn vị từng thực hiện công trình có quy mô và yêu cầu tương tự.

Nhân lực

Đội ngũ kỹ thuật và công nhân cần đáp ứng tiến độ dự án.

Thiết bị

Một số hạng mục yêu cầu máy móc hoặc thiết bị chuyên dụng.

Khả năng phối hợp

Nhà thầu phụ cần phối hợp tốt với các đơn vị khác trên công trường.

Tiến độ

Khả năng đáp ứng thời gian thi công ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ chung.

Chất lượng

Quy trình kiểm tra, nghiệm thu và xử lý lỗi cần được thống nhất rõ ngay từ đầu.

Những vấn đề thường phát sinh giữa nhà thầu chính và nhà thầu phụ

Một số vấn đề có thể xảy ra nếu phạm vi công việc không được quy định rõ như:

  • Chồng chéo trách nhiệm.

  • Bỏ sót hạng mục.

  • Chậm tiến độ.

  • Tranh chấp khối lượng.

  • Khác biệt về yêu cầu chất lượng.

  • Vướng mặt bằng thi công.

  • Xung đột giữa các hệ thống kỹ thuật.

  • Chậm nghiệm thu.

  • Chậm thanh toán.

Vì vậy, hợp đồng giữa nhà thầu chính và nhà thầu phụ nên xác định rõ phạm vi công việc, tiến độ, chất lượng và trách nhiệm của từng bên.

Phối hợp giữa nhà thầu chính và nhà thầu phụ quyết định hiệu quả dự án

Một dự án không chỉ phụ thuộc vào năng lực của từng nhà thầu riêng lẻ mà còn phụ thuộc vào khả năng phối hợp giữa các bên.

Nhà thầu chính cần đóng vai trò tổ chức và điều phối, trong khi các nhà thầu phụ phải đảm bảo phần việc chuyên môn của mình phù hợp với tiến độ chung.

Khi hệ thống nhà thầu được tổ chức tốt, các hạng mục có thể triển khai đồng bộ, hạn chế việc sửa chữa hoặc thi công lại.

Tìm nhà thầu chính và nhà thầu phụ trên Nhathau.com

Nhathau.com hướng đến xây dựng nền tảng thông tin chuyên ngành giúp chủ đầu tư và doanh nghiệp tìm kiếm các nhà thầu phù hợp với từng nhu cầu xây dựng.

Người dùng có thể tìm kiếm doanh nghiệp theo lĩnh vực như xây dựng, MEP, PCCC, kết cấu thép, điện, nội thất, chống thấm, cảnh quan và nhiều chuyên ngành khác.

Đối với các nhà thầu chính, Nhathau.com có thể trở thành kênh tìm kiếm đối tác và nhà thầu phụ theo từng chuyên môn.

Đối với nhà thầu phụ, nền tảng cũng giúp doanh nghiệp giới thiệu năng lực, lĩnh vực hoạt động và các dự án đã thực hiện đến nhà thầu chính và chủ đầu tư đang có nhu cầu hợp tác.